Een slok iets kouds, een steek die door de tand schiet, en de zoektocht begint: Sensodyne, elmex Sensitive, meridol. Deze merken werken niet allemaal op dezelfde manier, en een ervan richt zich zelfs niet in de eerste plaats op gevoeligheid. Deze gids vergelijkt de werkzame stoffen die elke fabrikant publiceert, legt uit wat een tandpasta voor elke dag wel of niet doet, en vertelt je wanneer de tube niet meer volstaat. Wij verkopen geen van deze merken.
Waar tandgevoeligheid vandaan komt
Onder het glazuur ligt het dentine, doorkruist door piepkleine kanaaltjes (de dentinekanaaltjes) die naar de zenuw van de tand leiden. Als het glazuur slijt of het tandvlees terugtrekt, komen die kanaaltjes bloot te liggen: kou, zoet of zuur bereikt ze en de pijn schiet erin. De oorzaken en wat helpt lees je in ons artikel gevoelige tanden bij kou. Een tandpasta voor gevoelige tanden grijpt in op dit mechanisme, en elk merk zet zijn eigen werkzame stof op de voorgrond.
De drie desensibiliserende stoffen
| Werkzame stof | Aangekondigd principe | Voorbeeld van een merk |
|---|---|---|
| Tinfluoride | Vormt een beschermende barrière op de gevoelige plekken, volgens Sensodyne | Sensodyne Rapide Action (Rapid Relief) |
| Arginine (met calciumcarbonaat) | Sluit de kanaaltjes af die naar de zenuw leiden, volgens elmex | elmex Sensitive Professional |
| Kaliumnitraat | Verlicht de gevoeligheid, volgens Sensodyne | Sensodyne, lijn “Soin”; ook in Pronamel |
Volgens hun fabrikanten werken de eerste twee als een barrière op het blootliggende dentine. Over kaliumnitraat is het bewijs omstreden: een Cochrane-review (2006, conclusies gehandhaafd in 2012) concludeerde dat er onvoldoende bewijs was om de werkzaamheid aan te tonen, met studies bij weinig mensen en een effect dat verschilde naargelang de manier waarop gevoeligheid werd gemeten. Dat betekent niet dat het bij niemand iets doet, wel dat de gegevens mager blijven.
Sensodyne: meerdere lijnen, meerdere stoffen
Sensodyne (Haleon) is geen product maar een merk dat meerdere werkzame stoffen inzet. Op de Franse website steunt de lijn Rapide Action op tinfluoride, dat “een beschermende barrière op de gevoelige plekken vormt”; de fabrikant kondigt er een klinisch bewezen verlichting binnen 60 seconden aan en een langdurige bescherming bij twee keer per dag poetsen. De lijn Soin bevat kaliumnitraat. Een andere lijn zet in op de NovaMin-technologie. De tandpasta’s van Sensodyne zijn medische hulpmiddelen.
Twee details van de productpagina’s van de fabrikant: Rapide Action is niet geschikt voor kinderen jonger dan 12 jaar, tenzij de tandarts het adviseert, en voor snelle verlichting raadt Sensodyne aan een kleine hoeveelheid pasta rechtstreeks op de gevoelige tand te masseren. De lijn Pronamel combineert op haar beurt fluoride en kaliumnitraat voor het glazuur: onze gids over tandpasta’s voor het glazuur vergelijkt die met elmex Opti-émail en Biorepair.
elmex Sensitive Professional: arginine
elmex (CP GABA, onderdeel van Colgate-Palmolive) zet in op zijn Pro-Argin-technologie: arginine, een aminozuur dat van nature in speeksel voorkomt, gecombineerd met calciumcarbonaat. Volgens de fabrikant hecht de formule zich aan de tanden en sluit ze de kanaaltjes naar de zenuw af, en beschermt een zinkfosfaat die afsluiting tegen zuren. elmex raadt ook een plaatselijke toepassing aan: de pasta met je vingertop een minuut lang op de gevoelige plek masseren. Deze tandpasta’s zijn medische hulpmiddelen van klasse IIa.
meridol: eerst het tandvlees
meridol, een ander merk van CP GABA, wordt vaak genoemd bij gevoelige tanden, maar de tandpasta meridol Protection Gencives richt zich in de eerste plaats op het tandvlees. De Franse productpagina spreekt over amine- en tinfluoriden, tandplak en irritatie van het tandvlees, zonder tandgevoeligheid te noemen, en vermeldt dat de tandpasta niet geschikt is voor kinderen jonger dan 7 jaar. De fabrikant biedt ook een versie voor tandvlees en gevoeligheid aan (Protection Gencives et Sensibilité), waarvan de geraadpleegde pagina de werkzame stoffen niet vermeldt: lees de verpakking. Bloedt je tandvlees of trekt het terug, dan is dat eerder het probleem dat je eerst moet aanpakken.
Wat een tandpasta voor elke dag wel en niet doet
Een gewone fluoridetandpasta beschermt tegen cariës: de Britse NHS raadt volwassenen minstens 1350 ppm fluoride aan, zonder direct na het poetsen te spoelen. Een desensibiliserende stof bevat ze daarentegen niet. Ze sluit de kanaaltjes niet af en behandelt geen gevoeligheid die al bestaat.
Dat is precies het geval bij onze SADOER-tubes: 1450 ppm fluoride, binnen de bandbreedte die voor volwassenen wordt aangeraden, maar geen tinfluoride, geen arginine en geen kaliumnitraat. Het zijn geen desensibiliserende tandpasta’s. Wat ze voor gevoelige tanden kunnen doen is bescheidener: de zaak niet erger maken. Hun schurend vermogen wordt opgegeven als lager dan RDA 70 (leveranciersgegevens), en Zacht Wit Kokos, de zachtste formule van het assortiment, is bedacht voor mensen met gevoelige tanden of gevoelig tandvlees; de Trio Kokos Zacht bundelt er drie tubes van. Bij hevige gevoeligheid blijft een desensibiliserende tandpasta de logische keuze; zonder gevoeligheid, of zodra die met je tandarts onder controle is, volstaat een weinig schurende fluoridetandpasta voor elke dag. Onze gids over zachte tandpasta voor kwetsbaar glazuur legt uit hoe je die kiest.
De gewoonten tellen even zwaar als de tube: een zachte tandenborstel zoals onze ultrazachte tandenborstels, lichte druk, en niet poetsen direct na iets zuurs. Is de gevoeligheid ontstaan na een bleekbehandeling, dan behandelt ons artikel gevoelige tanden na het bleken dat geval apart.
Wanneer naar de tandarts
Sensodyne wijst er zelf op in zijn productpagina: gevoelige tanden kunnen wijzen op een onderliggend probleem dat snel aandacht vraagt. Een gaatje, een barstje, een lekkende vulling of terugtrekkend tandvlees kunnen vergelijkbare gewaarwordingen geven, en geen enkele tandpasta lost ze op. Ga naar de tandarts als de pijn op één tand zit, als ze aanhoudt na de prikkel, als ze je wakker maakt, of als ze niet afneemt ondanks het regelmatig gebruiken van een desensibiliserende tandpasta.
Jouw vragen
Sensodyne of elmex Sensitive, welke kies je?
Dat hangt af van de werkzame stof. Sensodyne Rapide Action steunt op tinfluoride, elmex Sensitive Professional op arginine; beide willen de kanaaltjes afsluiten. Geeft de ene na regelmatig gebruik geen verlichting, dan is de andere stof proberen redelijk, en er met de tandarts over praten ook.
Is meridol een tandpasta voor gevoelige tanden?
Niet in de eerste plaats. meridol Protection Gencives richt zich op tandplak en irritatie van het tandvlees. Het merk biedt een versie voor tandvlees en gevoeligheid aan, waarvan je de werkzame stoffen op de verpakking leest.
Verlicht een gewone fluoridetandpasta gevoeligheid?
Nee, niet rechtstreeks. Ze beschermt tegen cariës maar bevat geen desensibiliserende stof. Ze kan volstaan als er geen gevoeligheid is of als die onder controle is, op voorwaarde dat ze weinig schurend is.
Kun je tandpasta rechtstreeks op de gevoelige tand aanbrengen?
Sensodyne en elmex stellen dat voor bij sommige van hun formules: een kleine hoeveelheid op de gevoelige plek masseren, ongeveer een minuut bij elmex. Volg de bijsluiter van de tube die je gebruikt.
Samengevat
- Drie werkzame stoffen: tinfluoride (Sensodyne Rapide Action), arginine (elmex Sensitive Professional), kaliumnitraat (Sensodyne Soin).
- Voor kaliumnitraat vindt een Cochrane-review het bewijs onvoldoende.
- meridol richt zich eerst op het tandvlees.
- Een gewone fluoridetandpasta voor elke dag beschermt tegen cariës maar behandelt geen gevoeligheid.
- Met gevoeligheid die op één plek zit, aanhoudt of je ’s nachts wakker maakt, ga je naar de tandarts.
Informatie verzameld op 15 november 2026 op de pagina’s van de fabrikanten; ze kan per land en variant verschillen. Bronnen: Sensodyne Frankrijk, Sensodyne Zwitserland, elmex, meridol, Cochrane, NHS.