Zännerosioun, dat ass Zännschmelz, deen sech opléist, chemesch vu Saieren ugegraff: Sodaen, Zitrusfriichten, Wäin, Mosaier, déi erop kënnt. Et ass net d’Ofnotzung duerch ze staarkt Botzen: näischt reift, alles gëtt mëll a geet dann fort. Am Ufank deet et net wéi, duerno ginn d’Zänn empfindlech an duerchsichteg. Den Zännschmelz wiisst ni no: alles entscheet sech bei der Preventioun.
Et schwätzt een vill iwwer d’Abrasioun: d’mechanesch Ofnotzung duerch d’Biischt an ze aggressiv Zännpastaen. Et schwätzt ee vill manner iwwer d’Erosioun, hir chemesch Cousine, déi awer den Zännschmelz vu Millioune Leit beschiedegt, ouni datt se et wëssen. Den Ënnerscheed verstoen, d’Zeeche fréi erkennen an déi puer Gesten kennen, déi schützen: dat ass dat ganzt Zil vun dësem Artikel.
Erosioun an Abrasioun: zwou Zorte vun Ofnotzung, déi een net verwiessele soll
Et sinn zwee verschidde Mechanismen, an et ass nëtzlech, se ze trennen. D’Abrasioun ass mechanesch: ze staarkt Botzen, ze haart Bierschten, eng ze abrasiv Zännpasta zerkrazen an notzen d’Uewerfläch of. Dat ass, wat de RDA-Index moosst, am Detail an eiser Tabell vun der Abrasivitéit vun den Zännpastaen. D’Erosioun dogéint ass chemesch: d’Saieren demineraliséieren den Zännschmelz, maachen e mëll a léisen en op, ouni datt iergendee Reiwen dobäi ass.
D’Fal ass, datt se sech géigesäiteg verstäerken. En Zännschmelz, deen duerch d’Saier mëll ass, ass vill méi ufälleg fir d’Botzen: direkt no engem Soda oder engem Uebstjus botzen, heescht eng mëll gewuerde Schicht Zännschmelz ewechzebiischten. Dofir zielt de Moment vum Botzen grad esou vill: mir kommen hei ënnen dorop zeréck.
Wou d’Saieren hierkommen
Déi meescht sinn um Teller an am Glas. D’Haaptschëlleg:
- Gedrénks mat Kuelesaier, klassesch Sodaen grad ewéi „Zero“: hir Saier ass héich, mat oder ouni Zocker.
- Zitrusfriichten an hir Jusen: Zitroun, Orange, Grapefruit. Un enger Zitroun sutschen oder d’Zänn mat Zitrounejus reiwen, en „Tipp fir wäiss Zänn“, deen zirkuléiert, ass ee vun de schlëmmste Reflexer: mir erklären dat an Zitroun op den Zänn, eng falsch gutt Iddi.
- De Wäin, virun allem wäissen, an d’Energiegedrénks vum Sport, déi een iwwer laang Zäit beim Effort drénkt.
- Den Esseg (Zoossen, „Detox“-Kuren), a sauer Bonbonen, déi d’Zänn an der Saier bueden.
- Saier, déi eropkënnt: Reflux, ëmmer erëm Erbriechen: do kënnt d’Saier vu bannen a gräift virun allem d’Bannesäit vun den Zänn un. Dat ass e Grond fir bei den Dokter ze goen, net nëmme bei den Zänndokter.
Et ass net esou vill d’Quantitéit, déi zielt, mee wéi dacks a wéi laang de Kontakt ass: eng Stonn laang un engem Soda nippen mécht méi Schued ewéi en an engem Zuch ze drénken.
D’Zeechen, déi alarméiere sollen
D’Erosioun geet ouni Péng virun, a léisst dann siichtbar Spueren. D’Zänn ginn empfindlech op Keelt, Waarmes, Séisses: dat selwecht Signal ewéi dat, wat an Zänn, déi empfindlech op Keelt sinn beschriwwen ass. De Rand vun de Viischtzänn gëtt duerchsichteg, bal transparent, heiansdo liicht ofgebrach: dat ass e klassesche Marqueur, erkläert an duerchsichteg Zänn, transparent Kanten. Schlussendlech kënnen d’Zänn méi giel ausgesinn, net well se Flecke kréien, mee well de méi dënnen Zännschmelz d’Dentin drënner gesi léisst, dat natierlech giel ass.
Wat wierklech schützt
Well den Zännschmelz sech net erëm opbaut, ass alles eng Fro vu Preventioun. D’Gesten, déi eppes änneren:
- Mat Waasser spullen direkt no engem sauere Gedrénks oder Iessen: dat verdënnt d’Saier an hëlleft dem Spaichel, seng Aarbecht ze maachen.
- Waarden, ier s du botz: mindestens ongeféier eng hallef Stonn, d’Zäit, bis de mëlle Zännschmelz sech e bëssen remineraliséiert. Direkt botzen heescht, e geschwächten Zännschmelz ofzenotzen: de Mechanismus ass dee selwechten ewéi deen, deen an muss een wierklech 30 Minutte nom Zocker waarden erkläert gëtt.
- Mat engem Stréihallem drénken bei saueren Gedrénks, fir de Kontakt mat den Zänn ze limitéieren; vermeit, se am Mond „ronderëm ze dréinen“.
- Mat eppes Neutralem ophalen: e bësse Waasser, e Stéck Kéis oder e Mëllechprodukt no der Saier hëllefen, de pH am Mond eropzebréngen.
- Ofstänn loossen amplaz den ganzen Dag Sauers ze knabberen: de Mond brauch Zäit, fir sech tëscht zwou Attacken erëm an d’Gläichgewiicht ze bréngen.
A virun allem: d’Abrasioun net zur Erosioun dobäisetzen: Biischt mat mëlle Bierschten, sanft Gest, Zännpasta mat moderater Abrasivitéit. Déi aner Fallen, déi den Zännschmelz ofnotzen, sinn zesummegefaasst an d’Feeler, déi däin Zännschmelz beschiedegen.
Wat eng Zännpasta kann, a wat net
Loosse mer kloer sinn: keng Zännpasta „reparéiert“ en erodéierten Zännschmelz an deem Sënn, datt se seng Déckt erëm opbaut. Wat Fluorid (oder Hydroxylapatit) mécht, ass der Uewerfläch hëllefen, sech ze remineraliséieren: déi iewescht Schicht erëm haart maachen an e bësse méi resistent géint déi nächst Saierattack. Dat ass reell, mee et ass Schutz, keen Erëmopbau. Eng sanft Zännpasta mat niddreger Abrasivitéit, ewéi déi, déi fir fragillen Zännschmelz geduecht sinn, begleet dës Preventioun, ouni d’Ofnotzung ze verschlëmmeren. Wann d’Gielwieren dech beschäftegt: hei kënnt et vum méi dënnen Zännschmelz, net vu Flecken, d’Nuance gëtt erkläert an giel Zänn: Ursaachen. Iwwer e gewëssene Stadium eraus kann nëmmen den Zänndokter eppes maachen (Fluorid-Lacken, Restauratiounen).
Liess och: Routine fir wäiss Zänn: moies oder owes, wéini zielt d’Botzen am meeschten?
An der Praxis: Zannfleesch an empfindlech Zänn · Sanft Wäiss Kokos · Zännpastaen
Deng Froen zur Erosioun vum Zännschmelz
Kann erodéierten Zännschmelz nowuessen?
Nee. Den Zännschmelz ass kee liewegt Gewief: wann en eemol fort ass, regeneréiert e sech net. D’Remineraliséierung mécht déi existent Uewerfläch erëm haart, si bréngt déi verluere Déckt net zeréck. Dofir ass et wichteg, fréi ze handelen.
Ass de Soda „ouni Zocker“ manner riskant fir den Zännschmelz?
Fir Karies jo, et ass manner Zocker dran. Fir d’Erosioun nee: et ass d’Saier vum Gedrénks, déi den Zännschmelz ugräift, a si bleift och ouni Zocker héich.
Muss ee wierklech waarden, ier ee sech no engem Orangëjus d’Zänn botzt?
Jo. Direkt no der Saier ass den Zännschmelz méi mëll; wann s du en direkt botz, notzt en sech méi of. Spull mat Waasser, waart eng hallef Stonn, an dann botz.
Kuerz gesot
Erosioun, dat ass Zännschmelz, deen duerch Saieren opgeléist gëtt: e chemesche Mechanismus, anescht ewéi d’mechanesch Ofnotzung duerch d’Botzen. Am Ufank deet se net wéi, dann mécht se d’Zänn empfindlech, duerchsichteg a méi giel. Well den Zännschmelz net nowiisst, entscheet sech alles bei der Preventioun: mat Waasser spullen, waarden ier s du botz, mat engem Stréihallem drénken, Ofstänn tëscht de Saiere loossen, an eng sanft Gest halen. D’Zännpasta schützt d’Uewerfläch, si baut se net erëm op, an iwwer e gewëssene Punkt eraus iwwerhëlt den Zänndokter.